Instytut Edukacji Żywieniowej i Stylu Życia Profesora JaroszaMarzec - Instytut Edukacji Żywieniowej i Stylu Życia Profesora Jarosza

1 marca - imieniny obchodzą: Albin, Antoni, Dawid

Rachunek za komórkę trzymaną przy łóżku

Nawet z pozoru mały szczegół z naszego życia może zdecydować o naszym zdrowiu, np. czy zachorujemy na Covid-19, grypę i jak ciężki będzie przebieg tych infekcji. Ale to nie wszystko. Zadecyduje to także o tym czy zachorujemy na otyłość, cukrzycę typu 2, udar mózgu, zawał serca. Jedną z tych niedobrych rzeczy jest nieprzerwany kontakt z naszą ulubioną komórką. Zastanówmy się jednak nad tym czy warto, żeby była ona z nami bez przerwy, nawet w nocy?

Trzymanie bowiem komórki w nocy przy łóżku może dramatycznie zakłócać jakość snu. Zapłacimy za to wysoką cenę. Wynika to z tego, że nawet jak śpimy i mamy zamknięte oczy to niebezpieczne światło niebieskie atakuje nasz mózg zakłócając poszczególne fazy snu. A to z kolei zaburza bardzo złożone i skomplikowane procesy regeneracji mózgu i praktycznie wszystkich narządów w naszym organizmie.

Jest to przyczyną rozwoju wielu chorób, m.in. także tego, że mamy ciężki przebieg Covidu, albo jeśli nawet jego przebieg jest lekki albo prawie bezobjawowy, to w ciągu kilku miesięcy rozwijają się u nas ciężkie powikłania tak zwanego Long Covid jak: nadciśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca, cukrzyca typu 2, zaburzenia lipidowe, niewydolność krążenia i wiele innych chorób. Bardzo dokuczliwym powikłaniem jest zespół przewlekłego zmęczenia i mgła mózgowa.

Wiele osób trzymających komórkę przy łóżku źle się czuje. Są zmęczeni, zapominają imiona swoich znajomych, gorzej się uczą i pracują oraz mają bóle głowy. A jak wykonamy rezonans mózgu to okazuje się, że mogą mieć nieodwracalne zmiany zanikowe w mózgu.

Nie ma wątpliwości, zostawmy komórkę na noc w innym pomieszczeniu. Dobrym pomysłem jest zamienienie komórki na zwykły budzik!

2 marca - imieniny obchodzą: Elena, Halszka, Helena

Kiedy praca przechodzi w chorobę

Wypalenie zawodowe jest uznawane za chorobę i lekarz może wystawić zwolnienie lekarskie (ICD11 – Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych WHO).

Nie bagatelizujmy tego problemu zdrowotnego. Rozwija się podstępnie i nieleczony prowadzi do poważnych konsekwencji w życiu osobistym jak rozpad związku, izolacja od przyjaciół, brak satysfakcji z życia oraz do wielu konsekwencji zdrowotnych jak zaburzenia snu, depresja, zwiększone ryzyko nadciśnienia tętniczego, udaru mózgu, zawału serca.

Wiele milionów osób w Polsce ma objawy wypalenia zawodowego, do których należy przede wszystkim niechęć do pracy, spotykania się z ludźmi, realizacji swojego hobby oraz poczucie braku energii i utrata koncentracji.

Naukowcy określili czynniki ryzyka wypalenia zawodowego, dlatego warto im przeciwdziałać. Do najważniejszych należą:

– przeciążenie pracą (za długo, za dużo),

– zbyt duże kontrole i nadzór nad wykonywanymi obowiązkami w pracy przez pracodawcę,

– brak sympatycznych relacji międzyludzkich w zespole,

– niesprawiedliwe traktowanie pracowników przez szefa,

– doświadczenie konfliktu wartości,

– za niska płaca w relacji do efektów wykonywanej pracy.

Na wczesnym etapie, gdy zauważysz pierwsze objawy, to żeby zapobiegać „rozkręceniu” się tej choroby:

– poszukaj wsparcia wśród ludzi, z którymi pracujesz,

– porozmawiaj szczerze ze swoim szefem, przedstawiając mu swoje problemy i propozycje ich rozwiązania,

– bierz krótkie kilkudniowe urlopy, by wyjechać w Twoje ulubione miejsca,

– postaraj się oddzielić pracę od życia osobistego.

A jeśli masz już cały zespół objawów wypalenia zawodowego tj. brak energii, uczucie wyczerpania, niechęć do pracy, coraz gorszą efektywność oraz negatywne nastawienie do wielu zawodowych obowiązków, zgłoś się koniecznie do lekarza, który powinien rozpocząć leczenie m.in. może zlecić psychoterapię, dać zwolnienie lekarskie, w razie potrzeby leki.

Warto zapamiętać: nie musisz lubić pracy ale nie możesz jej nie znosić, bo Twoja praca przejdzie w chorobę.

3 marca - imieniny obchodzą: Teresa, Anzelm, Hieronim

Rachunek za kichnięcie w samochodzie

Jeśli jesteśmy przeziębieni, zostańmy w domu. Stało się to oczywiste w dobie pandemii Covid-19, ponieważ jest to najważniejsza metoda zrównoważonego leczenia, jak i nienarażania innych osób na infekcje górnych dróg oddechowych, czasami z groźnymi dla życia powikłaniami.

Tymczasem jak pokazują statystyki „lekkie” przeziębienie nie stanowi dla wielu ludzi istotnego problemu w realizacji ich pracy, załatwiania „na mieście” wielu spraw. Miliony ludzi realizuje je korzystając masowo z samochodu. Warto wówczas pomyśleć (albo sobie to uświadomić) o jeszcze jednym aspekcie związanym z tą chorobą.

Pomijając już ogólne aspekty wynikające często z przeziębienia jak mniejsza sprawność psychofizyczna, to weźmy pod uwagę chociaż jeden fakt, że tak „prozaiczny” objaw tej choroby jak kichnięcie powoduje na krótki czas utratę kontroli nad pojazdem.

Kichnięcie może zaburzyć naszą uwagę aż na ok. 3 sekundy. W tym czasie (przy założeniu, że jedziemy z dozwoloną prędkością) możemy przebyć ok. 42 m w mieście i aż 75 m poza obszarem zabudowanym.

Wyobraźmy sobie, że w czasie prowadzenia samochodu kichniemy 10 razy to przez 420 m albo 750 m nasz samochód pozbawiony jest praktycznie kontroli.

Jesteśmy przeziębieni – nie prowadźmy samochodu!

O której godzinie najlepiej nie siadać za kierownicą?

4 marca - imieniny obchodzą: Kazimiera, Kazimierz, Arkadiusz

O której godzinie najlepiej nie siadać za kierownicą?

Wypadki drogowe, zwłaszcza te, w których dochodzi do śmierci ludzi lub urazów ciała prowadzących do inwalidztwa są prawdziwą zmorą na naszych drogach. Prowadzi do nich wiele przyczyn, a jedną z nich jest spadek sprawności psychofizycznej, w której występuje zmniejszenie koncentracji uwagi i osłabienie reakcji na różne bodźce. Rośnie wówczas istotnie ryzyko spowodowania przez osobę kierującą samochodem wypadku drogowego.

U większości ludzi, w naturalnym fizjologicznym rytmie dobowym spadek sprawności psychofizycznej występuje pomiędzy godziną 14:00 a 16:00.

Nie jest to więc najlepszy czas dla kierowania samochodem. Jeśli jednak nie możemy inaczej, to warto przed jazdą zrobić krótką gimnastykę przy otwartym oknie albo wypić mocną herbatę lub filiżankę kawy. Udowodniono w wielu badaniach, że regularne picie kawy zmniejsza ryzyko śmiertelnych wypadków samochodowych o około 10%.

4 godziny snu równa się 1,5 promila alkoholu we krwi

5 marca - imieniny obchodzą: Adrian, Fryderyk, Oliwia

4 godziny snu równa się 1,5 promila alkoholu we krwi

Ta informacja ma szczególnie istotne znaczenie dla kierowców. Niewyspanie spowodowane krótkim lub przerywanym z różnych powodów snem jest nie tylko przyczyną wielu chorób (cukrzyca, udar, Alzheimer), ale także znacznego upośledzenia zdolności psychoruchowych i napadów senności w ciągu dnia. Jest to bardzo niebezpieczne dla osoby kierującej samochodem, zwłaszcza w dłuższej podróży. Ryzyko popełnienia błędu lub zaśnięcia za kierownicą rośnie wówczas kilkakrotnie.

Dla przykładu, jeśli śpimy mniej niż 4 godziny to ryzyko spowodowania przez nas wypadku drogowego (bardzo często śmiertelnego w skutkach) jest takie samo jak byśmy mieli 1,5 promila alkoholu we krwi.

Prawdopodobnie, gdyby istniały urządzenia do pomiaru snu, połowa kierowców straciłaby prawo jazdy. Dlatego też, dbajmy o higienę snu. Starajmy się wysypiać (7–9 godzin snu na dobę). Jeśli wystąpią poważne problemy ze snem z powodu np. bezdechu nocnego, bezsenności, częstych wybudzeń – koniecznie powinniśmy zgłosić się do lekarza w celu ustalenia przyczyn i zastosowania leczenia.

Warto uzmysłowić sobie tę prawdę – niewyspani, prowadząc samochód, jesteśmy niebezpieczni na drodze.

6 marca - imieniny obchodzą: Jordan, Róża, Wiktor

Mamo podaruj mi zdrowie

Narodziny dziecka to wielka radość, to wielkie święto i życzenie dla maleństwa, aby zawsze było zdrowe i szczęśliwe. Ale jeśli chcemy aby to się spełniło, to powinniśmy o to zadbać na wiele miesięcy przed jego narodzeniem.

Badania naukowe udowodniły bowiem, że nadwaga i otyłość dziecka w wieku 4–6 lat, nadciśnienie tętnicze i cukrzyca typu 2 w 12–18 roku życia, zawał serca, udar mózgu czy nowotwór złośliwy w wieku 35–50 lat, ma istotny związek z tym jak mama żywiła się w okresie ciąży, jaką miała aktywność fizyczną, czy paliła tytoń i spożywała alkohol.

Dlaczego tak się dzieje? – związane jest to z tzw. programowaniem metabolicznym. Otóż nadmiar lub niedobór kalorii, zbyt duży i szybki przyrost masy ciała lub niedożywienie, zbyt duże spożycie tłuszczów zwierzęcych, brak w diecie pełnowartościowego białka, niedobór kwasów tłuszczowych omega-3, witamin i mikroelementów oraz palenie tytoniu i alkohol powodują w materiale genetycznym dziecka zmiany epigenetyczne, które determinują skłonność do rozwoju wielu chorób metabolicznych, miażdżycy, nadciśnienia i nowotworów złośliwych. Nie mówiąc już o tym, że te czynniki żywieniowe i stylu życia mogą spowodować u kobiet w ciąży cukrzycę ciążową, stan przedrzucawkowy, przedwczesny poród, dużą urodzeniową wagę dziecka (>4 kg) i wewnątrzmaciczny zgon.

Od dawna wiadomo już jest, że zdrowie kobiet planujących ciąże ma także istotny wpływ na zdrowie ich dzieci po urodzeniu. Na zakończenie cytat z Rezolucji uchwalonej 22 maja 2004 r. w Genewie na 57 Światowym Zgromadzeniu Zdrowia:

„Zdrowie matki, a także sposób odżywiania kobiety w okresie poprzedzającym ciążę i podczas jej trwania oraz sposób odżywiania niemowlęcia są ważne dla zapobiegania chorobom cywilizacyjnym w ciągu całego późniejszego życia człowieka”